رضاخان
در روایت رسمی پهلوی، این لحظه «تأسیس ارتش نوین ایران» نام گرفته است. اما این روایت، دو پرسش بنیادین را بیپاسخ میگذارد: نخست، چرا نیرویی که ارتش نوین خوانده میشود، در نخستین آزمون خارجی خود در شهریور ۱۳۲۰ تقریباً بدون مقاومت فروپاشید؟
در ۱۴ آبان ۱۳۰۹، فرخی یزدی نماینده مجلس شورای ملی در دوره هفتم و مدیر روزنامه طوفان ناپدید شد.
دوره پنجم مجلس شورای ملی، در نهم آبان ۱۳۰۴ با رأی اکثریتی که در فضای رعب و دستکاری انتخابات شکل گرفته بود، انقراض سلسله قاجار و واگذاری موقت حکومت به رضاخان سردار سپه را تصویب کرد.
بازداشت قوامالسلطنه در ۱۵ مهر ۱۳۰۲، گام نهایی رضاخان برای انحلال کابینه مشیرالدوله و تصرف منصب ریاستالوزرایی پیش از گشایش مجلس پنجم بود.
بریتانیا با القای نسخه سکولار مشروطه و حذف رهبران مشروعه و بهکارگیری شبکه اطلاعاتی خود به رهبری اردشیر ریپورتر، رضاخان را از طریق کودتای ۱۲۹۹ به قدرت رساند.
بریتانیا رضاشاه را با فریب درباره مقصد نهایی، به جزیره دورافتاده موریس تبعید کرد و او پس از دو دهه سلطنت، در انزوای کامل و در ژوهانسبورگ مُرد.
مطبوعات داخلی و خارجی پس از سقوط رضاشاه و تبعید او، واکنشهای متفاوتی داشتند.
کاردار آمریکا در گزارشی با اشاره به اینکه جمهوریخواهی رضاخان نقشه بهائیان است، مینویسد: «او (رضاخان) در بسیاری از امور از خدمات بهائیان بهره گرفته است.»
چهارم مرداد ۱۳۲۳، رضاشاه، سه سال پس از کنارهگیری از سلطنت و در حالی که دوران تبعید خود را در ژوهانسبورگ سپری میکرد، در ۶۶ سالگی مرد.
در روزهای آغازین بهار ۱۳۴۰، رحلت حضرت آیتالله العظمی سیدحسین بروجردی کشور را در هالهای از ماتم فرو برد.
سفر یکماهۀ رضاشاه به ترکیه در خرداد ۱۳۱۳، او را از نزدیک با الگوی نوسازی آتاترک مواجه ساخت و بعدها زمینهساز تغییراتی در ساختار ظاهری جامعۀ ایران شد.
رضاشاه پهلوی و محمدعلی فروغی (نخست وزیر) در محوطه بیمارستان شاهرضای مشهد
رضاخان در میان کارگزاران کمپانی نفت جنوب در مسجد سلیمان
کودتای سوم اسفند ۱۲۹۹ شمسی، فراتر از یک جابجایی نظامی، محصول طراحی پیچیده سرویسهای اطلاعاتی بریتانیا (Intelligence Service) برای صیانت از منافع استراتژیک در پساجنگ جهانی اول بود.
حسین مکی نویسنده کتاب مشهور «تاریخ بیستساله ایران» در جلد اول این کتاب به شرح کاملی از کودتای سوم اسفند ۱۲۹۹ و وقایع پس از آن پرداخته است. مکی در کتاب خود درباره این کودتا چنین میگوید:«تاریخ بیستساله ایران، زاییده کودتا است. حمله نیمهشب قزاقها به تهران که نقشه آن به دقت تهیه شده بود، تاریخ ایران را ناگهان تغییر داد. این حمله شبانه قزاقها به تهرانِ خوابآلودِ بیخبر، این همه...
انگلیسیها که در ایام بقای دولت سپهدار، فرصت سازماندهی کودتا مییافتند، بر پایۀ همین پیشینۀ طولانی و مطمئن دست به گزینش زدند. از آنجا که عامل اصلی کودتا، رضاخان، فردی صرفاً نظامی و فاقد سواد و پایگاه سیاسی-اجتماعی بود، سید ضیاءالدین را بهعنوان رهبر سیاسی کودتا با وی همراه کردند.
رضا شاه پهلوی به اتفاق مقامات دولتی و چند تن از اعضای خاندان سلطنت هنگام شرکت در مراسم کشف حجاب
سفیر وقت هلند در ایران در خاطرات خود می نویسد که روزی به مجلس حاج آخوند بابی -که یکی از سران بهائیت در ایران بود- رفتم. پایان جلسه، قزاقی در رابطه با آینده ایران از من سؤال کرد؛ بعدها فهمیدم که آن قزاق به پادشاهی ایران رسیده است.
رضا شاه پهلوی به اتفاق مقامات دولتی و چند تن از اعضای خاندان سلطنت هنگام شرکت در مراسم کشف حجاب
واپسین گام رضاخان برای تثبیت حکومت خویش، برگزاری انتخابات مجلس مؤسسان بود تا به شکلی ظاهراً قانونی قدرت را به وی منتقل سازد. در سال ۱۳۰۴، اولین مجلس مؤسسان تشکیل گردید و در آن مجلس، ۳ اصل متمم قانون اساسی (اصول ۳۶، ۳۷ و ۳۸) که سلطنت قاجاریه را تا ابد در خاندان قاجار قرار میداد، تغییر یافت و سلطنت در خاندان رضاخان موروثی شد،روایت این ماجرا در صفحات 542 تا 522 از کتاب «بسترهای تاسیس سلطنت پهلوی» به...