گزارش نشریه آمریکایی «نیوزویک» درباره مذاکرات محرمانه «کمپ‌دیوید»

توافق‌های پنهانی «کمپ‌دیوید»

نیوزویک: هم منابع مصری و هم آمریکایی گفته‌اند که آرایش مجدد استراتژیکی نیروهای مصری نتیجه نوعی تفاهم محرمانه بوده است که در «کمپ‌دیوید» میان جیمی کارتر و انور سادات پدید آمده است


توافق‌های پنهانی «کمپ‌دیوید»انور سادات رئیس‌جمهور مصر، جیمی کارتر رئیس‌جمهور آمریکا و مناخیم بگین نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی هنگام مذاکره در «کمپ‌دیوید»

متن زیر عیناً از روزنامه کیهان مورخه ۲۹ مهرماه ۱۳۵۷ (به نقل از نشریه «نیوزویک») آورده شده است:

چندی پیش، هنگامی که پرزیدنت سادات [رئیس‌جمهور مصر] در نزدیکی کانال سوئز، به مناسبت پنجمین سال جنگ رمضان از لشگریانش سان می‌دید، کسانی که ناظر بر رژه بودند خوب می‌دیدند که توپ‌ها و تفنگ‌ها، به عنوان ژست دوستانه‌ای، لوله‌هایشان را از طرف مرزهای اسرائیل برگردانده بودند و لوله آنها متوجه لیبی بود. بیشتر نیروی زرهی مصر که در رژه شرکت داشت اکنون از جبهه سینا که برابر اسرائیل قرار داشته، به مرزهای لیبی انتقال یافته است. هم منابع مصری و هم آمریکایی گفته‌اند که آرایش مجدد استراتژیکی نیروهای مصری نتیجه نوعی تفاهم محرمانه بوده است که در «کمپ‌دیوید» میان کارتر و سادات پدید آمده است.

از سال پیش بدین طرف، پرزیدنت سادات می‌کوشد تا آمریکا را تشویق کند که با تأکید بیشتری علیه نفوذ شوروی در شاخ آفریقا، دریای سرخ و شبه‌جزیره عربستان عکس‌العمل نشان دهد. او از تلاش سال گذشته واشنگتن که می‌خواست دوباره مسکو را به جریان صلح خاورمیانه باز آورد نگران بود و از جنگ میان اتیوپی و سومالی عمیقاً در زحمت افتاده بود و حتی پیشنهاد کرده بود که یک تیپ از سربازان مصری را علیه اتیویی وارد جنگ کند، اما واشنگتن اجازه این کار را به او نداد. او از کودتای افغانستان و وقایع دیگری که در خاورمیانه روی می‌دهد به وحشت افتاده است. اما سرانجام در «کمپ دیوید» کارتر آنچه را که در مورد همکاری میان آمریکا، مصر، اسرائیل، عربستان سعودی برای کنترل کردن نقشه‌های جاه‌طلبانه مسکو لازم بود گفت.

بنا به منابعی که در اختیار «نیوزویک» است، سیاست خارجی محکم‌تری در آمریکا بر اساس مذاکرات و تعهدات محرمانه «کمپ دیوید» پدید خواهد آمد، ولی هیچ‌کدام از این تفاهماتِ محرمانه روی کاغذ نیامده است. سرآمد آنها به قرار زیر است:

۱- همکاری محرمانه میان دستگاه‌های جاسوسی مصر و اسرائیل، که در اواخر سال ۱۹۷۶ و هنگام تدارکات لیبی در برابر مصر پدید آمده بود، توسعه بیشتری خواهد یافت.

۲- ارتش مصر به ۲۰۰ هزار نفر کاهش خواهد یافت که نیمی از میزان فعلی‌ است و دوباره طوری نوسازی خواهد شد که مصر و دوستان مصر را از نفوذ شوروی و متحدان آن حفظ کند. ارتش جدید خواه ناخواه به ساز و برگ آمریکایی جدید از قبیل توپخانه، موشک‌های ضد هوایی، هواپیماهای جنگنده و نفربرهای زرهی احتیاج خواهد داشت که پول همه آنها را سعودی و آمریکا خواهند داد.

۳- کارتر و سادات بین خودشان توافق کرده‌اند که هر نوع محدودیت سلاح‌های مزبور بستگی به پیشرفتی داشته باشد که در راه اجرای موافقت‌نامه‌های «کمپ‌دیوید» پدید می‌آید. منجمله چهارچوبی برای توافق در مورد مسأله ساحل غربی رود اردن [=کرانه باختری].

۴- همین که مصر و اسرائیل به اجرای معاهده صلح خود مبادرت کردند کمک‌های نظامی و اقتصادی آمریکا به دو کشور تقریباً به طور مساوی داده خواهد شد. منبعی که این اطلاعات را در اختیار گذاشته گفته است که این تعهدی مشخص نبوده، بلکه اظهاری خصوصی از مقاصد کارتر بوده است. معهذا آن‌چه قول داده شده این بوده که هر نوع کمک اعراب به مصر که به تلافی موافقت سادات با شرایط «کمپ دیوید» کاسته یا قطع شود از محل کنسرسیومی از کشورهای غربی که آمریکا آنها را سازمان خواهد داد، تأمین می‌شود.

۵- اسرائیل به سهم خود تکنولوژی آمریکا را برای ساختن صنایع پیشرفته تسلیحاتی خود دریافت خواهد کرد و بدین‌ترتیب اتکایش به آمریکا کاسته خواهد شد. از اینها گذشته اسرائیل حق دارد که هر قدر هواپیمای «اف ۱۵» و «اف ۱۶» را که تقاضا کرده است به دست آورد.

از جمله دلایلی که سادات این‌چنین به حمایت سعودی از موافقت‌نامه‌های «کمپ دیوید» امیدوار بوده اینست که سرانجام توانسته بود کارتر را وادار سازد که سیاست محکم‌تری را علیه شوروی اتخاذ کند. چیزی که از سال‌ها پیش بدین‌طرف هدف سعودی بوده است. بدین دلیل بود که سعودی‌ها با وجود مخالفت ظاهری که می‌کردند کم کم آرام شدند، زیرا سادات به آنها اطمینان داده بود که معاهده صلح میان مصر و اسرائیل، پیوسته در فکر او با پیشرفتی به سوی حل مسأله ساحل غربی[=کرانه باختری] و نوار غزه پیوند دارد.

اما اکنون سادات در حالی که خصم مخالفان عرب و فلسطینی خود شده، از آن تعهدی که در مورد پیوند فوق کرده بود منصرف شده و چنین به نظر می‌رسد که برخلاف ادعاهای قبلیش که می‌گفت «هرگز به صلح جداگانه با اسرائیل مبادرت نخواهد کرد»، می‌خواهد قراردادی جداگانه را با [مناخیم] بگین [نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی] امضاء کند.

در اینجاست که ترس سعودی باز هم دامن گرفته است. زیرا از آن می‌ترسد که این اقدام سادات شکاف عمیق‌تری را در جهان عرب پدید آورده و راه را برای دامنه نفوذ رادیکالیسم و نفوذ شوروی در جهان عرب باز کند، و بدین ترتیب برابری استراتژیکی جدیدی که در «کمپ دیوید» سرهم بندی شده یکباره از میان برود. اما عده‌ای می‌گویند چنین وضعی پیش نخواهد آمد، زیرا ملک حسین [پادشاه اردن] در نطق اخیر خویش که کمتر مورد دقت قرار گرفت، به کشورهای عربی توصیه کرده بود که احساسات آنی خویش را علیه معاهده صلح مصر و اسرائیل لگام بزنند و با تحولی استراتژیکی روبرو شوند که نزدیکی مصر و اسرائیل پدید خواهد آورد.

قرار است به زودی کشورهای عرب در بغداد گردهم آمده و وضع جدیدی را که با آن روبرو شده‌اند مورد بحث و بررسی قرار دهند. اما حتى بعضی از کشورهای سرسخت عرب نظیر سوریه و عراق روابطشان با شوروی مثل سابق نیست و ترجیح می‌دهند که مثل سابق صد درصد بر مسکو متکی نباشند. به هر حال در صورتی که بتوان اعتراض به معاهده صلح سادات و اسرائیل را در چهارچوب معینی محصور کرد، موضع استراتژیکی جدیدی که در «کمپ‌دیوید» در آن توافق شده ممکن است به نتیجه‌ای برسد.

 

****

«اینجانب بیش از پانزده سال است که خطر اسرائیل غاصب را گوشزد کرده‌ام و به دُول و ملل عرب این حقیقت را اعلام نموده‌ام. اکنون با طرح استعماری صلح مصر و اسرائیل، این خطر بیشتر و نزدیک‌تر و جدی‌تر شده است. سادات با قبول این صلح، وابستگی خود را به دولت استعمارگر امریکا آشکارتر نمود. از دوستِ شاه سابق ایران بیش از این نمی‌توان انتظار داشت. ایران خود را همگام با برادران مسلمان کشورهای عربی دانسته و خود را در تصمیم‌گیری‌های آنان شریک می‌داند. ایران صلح سادات و اسرائیل را خیانت به اسلام و مسلمین و برادران عرب می‌داند و موضع‌های سیاسی کشورهای مخالف این پیمان را تأیید می‌کند.»(پیام امام خمینی به مسلمانان جهان به مناسبت «پیمان کمپ‌دیوید»؛ ۵ فروردین‌ماه ۱۳۵۸)


روزنامه کیهان؛ ۲۹ مهرماه ۱۳۵۷