کلاه پهلوی
دیکتاتوری در پوشش تجدد کاذب

دیکتاتوری در پوشش تجدد کاذب

روایتی از سیاست‌های فرهنگی رضاشاه

در تاریخ ۲۸ خرداد ۱۳۱۴، وزارت داخله با صدور بخشنامه‌ای رسمی، کلاه «پهلوی» را منسوخ و استفاده از کلاه بین‌المللی «شاپو» (تمام لبه) را برای تمامی اتباع ذکور ایرانی، به ویژه کارمندان دولت اجباری کرد. این اقدام استمرار سیاستی بود که در ۶ دی ۱۳۰۷ با تصویب قانون «متحدالشکل شدن البسه» آغاز شده بود.[1] این تغییر در ظاهر تنها یک تصمیم اداری درباره نوع پوشش به نظر می‌رسید، اما در عمل یک نشانه...

ادامه مطلب

تصویب طرح اجباری شدن کلاه شاپو

تصویب طرح اجباری شدن کلاه شاپو

رضاشاه در قامت یک دیکتاتور، قائل به مداخلۀ حداکثری در زندگی مردم بود. از آن جمله تغییر کلاه و لباس بخشی از برنامۀ او بود تا جامعۀ ایران را به اروپا شبیه‌سازی کند. رضاشاه در این رویه، ابتدا کلاه پهلوی را به اجبار در میان مردم رواج داد، اما در این نظر پایدار نماند و بعد از بازگشت از سفر ترکیه، به تقلید از آتاتورک دستور داد که کلاه پهلوی ممنوع شود و از این پس مردان مجبور شدند کلاه شاپوی تمام‌لبه بر سر...

ادامه مطلب

رضاشاه: اشخاص حمله‌کننده به نظامیان را بُکشید

رضاشاه: اشخاص حمله‌کننده به نظامیان را بُکشید

سند شماره ۱: ارکان حرب کل قشون مرموزات کشف تلگراف کفیل فرماندهی تیپ مستقل فارس - از شیراز نمره وارده: ۳۴۱۵ تاریخ اصل: ۱۳۰۷/۷/۱۴ مقام محترم ریاست ارکان حرب کل قشون در اثر انتشار اعلان نظام وظیفه امروز صبح کلیه دکاکین و بازارها از طرف اهالی تعطیل و مشغول ازدحام بوده و انقلاباتی را در نظر دارند. برحسب تقاضای ایالت جلیله پنجاه نفر نظامی برای حفظ انتظامات و جلوگیری به نظمیه کمک داده شده است....

ادامه مطلب

کلاهی که بر سر مردم ایران رفت!

کلاهی که بر سر مردم ایران رفت!

متحدالشکل شدن لباس، با نادیده گرفتن کامل تنوع قومی، مقدسات مذهبی و حق انتخاب فردی، به جای ایجاد همبستگی، به شکاف عمیق بین حکومت و مردم، سرکوب و فرسایش بخشی از هویت تاریخی ایران منجر شد. نماد مهندسی اجتماعی آمرانه بود که به دلیل بی‌توجهی به عقاید ریشه‌دار مذهبی، تنوع فرهنگی و هویت‌های محلی، به جای ایجاد همبستگی ملی، به شکاف، رنجش، مقاومت و سرکوب دامن زد. 

ادامه مطلب

«کلاه پهلوی» مجانی برای فقرا!

«کلاه پهلوی» مجانی برای فقرا!

: کلاه پهلوی نام کلاهی گرد و لبه‌دار بود که به دستور رضاشاه، همهٔ مردان ایرانی بایست آن را به سر می‌گذاشتند. تا پیش از سلطنت رضاشاه، انواع پوشش سر برای مردان معمول بود. معمول‌ترین پوشش سر در میان بازاریان عمامه شیرشکری و دستار و در میان کارمندان کلاه بدون لبه بود. در تیرماه ۱۳۰۶ ابتدا به وزراء و رؤسای ادارات و کارمندان دولت دستور داده شد تا از کلاه پهلوی استفاده کنند. در مرحله بعد به مدارس...

ادامه مطلب

دستور استفاده از «کلاه پهلوی» در ادارات دولتی

دستور استفاده از «کلاه پهلوی» در ادارات دولتی

کلاه پهلوی نام کلاهی گرد و لبه‌دار بود که به دستور رضاشاه، همهٔ مردان ایرانی بایست آن را به سر می‌گذاشتند. تا پیش از سلطنت رضاشاه، انواع پوشش سر برای مردان معمول بود. معمول‌ترین پوشش سر در میان بازاریان عمامه شیرشکری و دستار و در میان کارمندان کلاه بدون لبه بود. در تیرماه ۱۳۰۶ ابتدا به وزراء و رؤسای ادارات و کارمندان دولت دستور داده شد تا از کلاه پهلوی استفاده کنند. در مرحله بعد به مدارس دستور داده...

ادامه مطلب

ویژگی ساخت قدرت در دوره رضاشاه

ویژگی ساخت قدرت در دوره رضاشاه

در جامعه توده‌ای، توده به عنوان ماده خامی صرفا در تیررس تبلیغات و تلقینات است. تبلیغات محیطی است که به او شخصیت می‌بخشد. به همین علت، بسیج‌پذیر است؛ یعنی رهبر مقتدر و یا حزب حاکم خواستها و انگیزشهای معین را جهت همسان‌سازی توده‌ها فراهم کرده و، با تبلیغات مکرر و با استفاده از احساسات، ایشان را در یک بسیج عمومی به حرکت درمی‌آورد و با خود همراه می‌سازد. در چنین وضعیتی، انسانهای منفرد، منزوی و جدای...

ادامه مطلب