مقالات
«محمود جعفریان» فرزند محمدجعفر به شماره شناسنامه 583 صادره از بخش 5 تهران به سال 1307 در تهران به دنیا آمد. تحصیلات ابتدایی را در دبستان نظامی و دوران متوسطه را در دبیرستانهای دارایی و دارالفنون گذراند. سپس در دانشکده افسری شهربانی مشغول به تحصیل شد. در 1328 با درجه ستوانی در شهربانی گرگان به کار پرداخت و پس از آن در شهربانی بهبهان، اهواز و قم نیز خدمت کرد. به گفته خودش از دوران دبیرستان به مسائل...
روز 10 اردیبهشت 1362 نورالدین کیانوری دبیرکل حزب توده و محمود اعتمادزاده (م. الف. بهآذین) در یک برنامه تلویزیونی از جاسوسیها، خیانتها، جرائم، قانونشکنیها، فریب مردم و تخلفات خود از آغاز پیدایش حزب توده به ویژه از آغاز پیروزی انقلاب سخن گفتند. بی شک بخشی از مطالعات تاریخ سیاسی، بررسی خاطرات افراد مؤثر سیاسی میباشد. ناگفتهها و پندارهایی که هرچند از بعضی از واقعیتها و...
روز 13 آبان یادآور سه رویداد مهم در تاریخ معاصر ایران است. تبعید امام خمینی(ره) به ترکیه در 13 آبان 1343، کشتار دانشآموزان در 13 آبان 1357 در دانشگاه تهران و تسخیر سفارت امریکا در تهران در 13 آبان 1358، سه رویداد مختلف بودند که شباهتی به هم نداشتند، ولی هر یک در شکل دادن به حرکت انقلاب اسلامی نقش خاصی ایفا کردند. هویت هر سه رخداد، مبارزه با استکبار و عوامل آن بوده و به همین دلیل این روز «روز ملی مبارزه...
دوران سلطنت پهلوی را باید از پُر اِدبارترین دورههای تاریخ ایران دانست، چرا که در این دوره فساد نه تنها در بدنة جامعه رسوخ کرده، بلکه تمام ارکان قدرت از دربار تا پایینترین ردههای دیوانسالاری را دربر گرفته بود. نگاهی کوتاه به مجموعه اسنادی که به وسیله مراکز امنیتی رژیم سابق تهیه شدهاند به خوبی مؤید این نظر میباشند. اگر بخواهیم میزان فساد در ساختار سیاسی و اجتماعی ایران را روی یک نمودار نشان دهیم...
روز نهم آبان 1304 با تصویب ماده واحدهای در مجلس شورای ملی، انقراض سلسله قاجار در ایران رسماً اعلام شد. این رویدادتاریخی نتیجه عزم رضاخان پهلوی برای کسب قدرت مطلق در کشور بود. تا پیش از این، رضاخان با مسئولیتهایی چون فرمانده دیویزیون قزاق، سردار سپه و نخست وزیر از بیشترین اختیارات در کشور برخوردار بود ولی قبضه کامل قدرت نیازمند کنار نهادن احمد شاه و سلطنت او بود. از اهدافی که رضاخان در طرح...
روز نهم آبان 1304 در جلسه فوقالعاده مجلس شورای ملی با خلع احمدشاه، ماده واحده انقراض سلطنت قاجار با 80 رأی موافق در مقابل 5 رأی مخالف به تصویب رسید و حکومت موقت به سردار سپه واگذار شد. کودتایی که با پشتیبانی بلاتردید انگلسیان در سوم اسفند 1299 در ایران به وقوع پیوست، در روندی تدریجی، ولی مداوم موجبات و مقدمات پایان کار قاجارها را فراهم آورد. با قدرت یابی و صعود رضاخان سردارسپه و عامل نظامی...
روز 8 آبان 1359 محمدحسین فهمیده نوجوان 12 ساله بسیجی در جبهه خرمشهر با بستن چند نارنجک به کمر خویش، خود را به زیر یکی از تانکهای مهاجم رژیم بعثی افکند و به شهادت رسید. با این حادثه تانک منهدم و سبب وحشت عراقیها شد. محمدحسین فهمیده بهعنوان دانشآموزی رزمنده و بسیجی با سرمایه عظیمی از فهم و درک و درایت انقلابی و اسلامی خویش و به دنبال طوفان حوادث انقلاب، وارد جنگ تحمیلی شد و با وجود کمی...
گزارش سیاسی: شاه مجدداً بر اعطای آزادیها تأکید میکند؛ رئیس جدید مجلس انتخاب شد؛ بالاخره حزب نهاوندی معرفی شد خیلی محرمانه 8 اکتبر 1978 ـ 16 مهر 1357 از: سفارت آمریکا، تهران ـ 9787 به: وزارت امور خارجه، واشنگتن دی. سی. فوری موضوع: گزارش سیاسی: شاه مجدداً بر اعطای آزادیها تأکید میکند؛ رئیس جدید مجلس انتخاب شد؛ بالاخره حزب نهاوندی معرفی شد خلاصه: شاه در سخنرانی اجلاس افتتاحیه پارلمان...
روز 6 آبان 1333 قرارداد نفتی میان ایران و کنسرسیوم کشورهای غربی به تصویب نمایندگان مجلس سنا رسید. 41 نفر از نمایندگان موافق، 4 نفر مخالف و 4 نفر ممتنع بودند. قرارداد کنسرسیوم یک سال پس از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ منعقد گردید. بر اساس این قرارداد، کنسرسیومی از کارتلهای نفتی آمریکایی، بریتانیایی، فرانسوی و هلندی انحصار استخراج و تولید نفت در سراسر خاک ایران را به دست آوردند و برخلاف قانون ملی شدن...
روز 6 آبان 1357 تیمسار ناصر مقدم رئیس ساواک در گفت و گو با اسحاق هوفی رئیس سازمان اطلاعاتی اسرائیل (موساد) در تهران و در بحبوحه انقلاب پیشنهاد کرد مأموران بازنشسته موساد در ساواک استخدام شوند. سند زیر متن گفت و گوی مقدم رئیس ساواک با هوفی (خوفی) رئیس موساد در تاریخ ششم آبان 1357 است. در این گفت و گو، با به دوستی نزدیک ایران پهلوی و رژیم صهیونیستی، مقدم رئیس ساواک به نقش بسیار مهم موساد در آموزش...
روز 5 آبان 1342 کابینه امیراسدالله علم از مجلس شورای ملی رأی اعتماد گرفت. علم در ۲۸ تیر ۱۳۴۱ یک روز پس از برکناری دکتر علی امینی از سوی شاه مامور تشکیل کابینه شده بود. او که یک بار در ۲۹ مهر ۱۳۴۲ طبق یک عرف پارلمانی استعفا داده و مجدداً مأمور تشکیل کابینه شده بود، در روز ۵ و ۸ آذر همان سال به ترتیب از مجلس شورای ملی و مجلس سنا رای اعتماد گرفت. اما سرانجام در ۱۷ اسفند ۱۳۴۲ به دستور شاه از مقام خود...
در یک تعریف ساده، میتوان کاپیتولاسیون را مصونیت قضایی برای تبعه کشوری دانست که در یک کشور دیگر مرتکب جرم شده است. این حق معمولاً از سوی کشورهای استعمارگر بر کشورهای مستعمره تحمیل میشد و معمولاً با مخالفتهای زیادی نیز همراه بوده است. ایران برای نخستینبار در زمان حکومت فتحعلیشاه قاجار و در پی انعقاد قرارداد ترکمنچای، این حق را به روسیه داد. از آن زمان تا تاریخ 23 اردیبهشت سال 1358،...
روز 8 آبان 1304 خورشیدی با تصمیمی که در زیر زمین خانه رضاخان گرفته شد به پرونده حکومت 130 ساله قاجارها در ایران خاتمه داده شد. در این روز گروهی از نمایندگان مجلس به خانه رضاخان فراخوانده شدند تا ماده واحدهای که علی اکبر داور آن را تهیه کرده بود، امضاء کنند. این ماده واحده قرار بود در جلسه فردای مجلس شورای ملی قرائت شود. بر اساس این ماده مجلس شورای ملی انقراض سلطنت قاجار را تصویب و اعلان حکومت موقتی...
روی کار آمدن شریف امامی و کارهایی که کرد نه تنها کمر مملکت را شکست که فضای دربار هم همراه عوض شدن فضای دولت به کلی دگرگون شد. با آمدن شریف امامی به کاخ نخستوزیری و شلتاقی که راه انداخت و حملهای که در آغاز امر و به مجرد گرفتن حکم نخستوزیری و خروج از کاخ سعدآباد به «حزب رستاخیز» کرد، خیلی چیزها را به زیر سئوال برد. از آن جمله همه کسانی که در طول سالهای اقتدار شاه مجری فرامین او بودند،...
هنوز چیزی از سقوط مشروطه دوم و هرج و هرج مضاعف برخاسته از آن نگذشته بود که ناصرالملک نایبالسلطنه عزم سفر کرد تا از زیر بار مسئولیت بگریزد و بار دیگر به بهانه معالجه در اروپا سیاحت نماید. نیمه دوم جمادیالثانی سال 1330 در حالیکه هنوز حتی شش ماه هم از به اصطلاح دیکتاتوری ناصرالملک نمیگذشت، «ضرورت معالجه مزاجی» را بهانه نمود و به «مسافرت موقتی» رفت که یک سال و نیم طول...
روز اول آبان ۱۳۳۱ قانون امنیت اجتماعی مشتمل بر ۹ ماده به تصویب دولت مصدق برسید این قانون با استفاده از اختیارات فوقالعادهای که مصدق در ۲۰ مرداد همان سال است به مدت ۶ ماه از مجلس سنا کسب کرده بود تصویب شد برخی از مخالفان مصدق این قانون را ای بر تشکیل ساواک دانسته سازمانی که لایحه تاسیس آن در بهمن ۱۳۳۵ به تصویب سنا و در اسفند همان سال به تصویب مجلس شورای ملی رسید و کار خود را از اول...
سیدمصطفی خمینی در نخستین ساعات اول آبان 1356، در حال مطالعه، درگذشت.(1) صبح به خانه آیتالله خبر رسید که خانواده مصطفی کمک میخواهند. سیداحمد، به خواست پدر، خود را به خانه برادر رساند. به هر رخدادی اندیشیده بود، مگر مرگ برادر. فاطمه که رسید، احمد را گریان روی پله جلوی در دید. «پرسیدم: چه شده؟ با اضطراب و ناراحتی گفت: داداش... و دیگر چیزی نگفت و روانه بیمارستان شدند.»(2) بانو قدس ایران که رسید،...
.... یک مقام سفارت آمریکا در تهران در 25 نوامبر 1927 مینویسد: «روزنامههای چاپ تهران یادداشتی را که بریتانیا به دولت ایران تسلیم کرده منتشر ساختهاند... تقاضای آنها در ارتباط با بدهی، بانک و هواپیمایی قابل درک است، ولی نمیفهمم که دولت بریتانیا با چه حقی به حمایت از شیخ خزعل مداخله کرده است، شخصی که هر چند از قدیم تحتالحمایه بریتانیا بوده ولی در واقع از اتباع ایران است و دو سال...
در تابستان سال ۲۰۰۶ میلادی و متعاقب یورش وحشیانه و سنگین رژیم صهیونیستی به لبنان، کاندولیزا رایس، وزیر وقت امور خارجه آمریکا، در عبارت معناداری از «درد زایمان خاورمیانه جدید» سخن گفت. مفهوم این کلام البته بر سیاستمداران و مردم کشورهای خاورمیانه کاملاً روشن بود. شکست سناریوی مقابلة نرم و نیمه سخت سبب شده بود تا در راستای محتوای سند امنیت ملی آمریکا در سال ۲۰۰۶، طرح خاورمیانه جدید که...
روابط ایران و انگلستان با ارسال سفرا و مراسلات همکاری از دوره حکومت ایلخانان آغاز گشت. مراودات اقتصادی و جبههگیری مشترک بر ضد مسلمانان شامات از مهمترین دلایل اینگونه ارتباطات اولیه بود. در دوره تیموریان نیز این روابط شکننده و بدون هدفمندی درازمدت ادامه یافت. دوره صفوی نقطه عطفی در توسعه روابط خارجی ایران با انگلستان محسوب میگردد. استفاده از فنآوری نظامی از مبارزه با...
