مقالات
نخستین گام رضاخان برای تثبیت حکومت خویش، برگزاری انتخابات مجلس مؤسسان بود تا به شکلی قانونی قدرت را به وی منتقل سازد. طبق آئین نامه ای که روزنامه های آن زمان منتشر کردند، انتخابات مجلس مؤسسان مثل مجلس شورای ملی بود. همه کسانی که می توانستند در انتخابات مجلس شرکت نمایند، مجاز بودند در این انتخابات هم شرکت کنند. تعداد نمایندگان مجلس مؤسسان دو برابر اعضای مجلس بود، به عبارتی هر حوزه انتخابیه می...
در ماههای جولای ـ آگوست 1921 مذاکرات گستردهای میان دولت قوامالسلطنه و میرزاکوچکخان صورت گرفت. انگرت گزارش میکند که دو طرف توافق کردند آن افرادی که در تابستان سال 1920 از گیلان گریختند اجازه بازگشت یابند و ارتباط تلگرافی مجدداً برقرار شود. گفتگوها ادامه یافت و دولت هیأت ویژهای را به رشت اعزام کرد: «آنچه که واقعاً در گیلان و مازندران میگذرد بر کسی آشکار نیست. به نظر میرسد که...
ارتحال آیت الله بروجردی در 10 فروردین 1340 ، شوکی به جامعه مذهبی ایران بود که خود را در برابر برنامه دین ستیزانه خاندان پهلوی، بیپناه احساس کرد. شاه در چهلمین روز درگذشت آیت الله بروجردی، یعنی در 19 اردیبهشت 1340 به در خواست نخست وزیر وقت، دکتر امینی فرمان انحلال مجلس بیستم را صادر کرد. مجلسی که با حجم زیادی از تقلب شکل گرفته بود اما به هر صورت، تا اندازهای مزاحم سرعت اجرای اصلاحات آمریکایی مورد...
در تاریخ 26 مهرماه 1334 لایحه الحاق ایران به پیمان بغداد به تصویب مجلس سنا رسید. پیمان بغداد1 معاهدهای بود که در پنجم اسفند 1333 میان وزیران امور خارجه دو کشور عراق و ترکیه تحت عنوان «پیمان همکاریهای متقابل» در بغداد به امضا رسید. این پیمان که ماهیت دفاعی و امنیتی داشت، مانند پیمان «سیتو» که میان 8 کشور جنوب شرقی آسیا در سال 1333 منعقد شده بود و پیمان پاسیفیک که میان سه کشور...
پاییز 1361 در حالی که یک سال و چندماه از آغاز فاز نظامی و حرکت تروریستی منافقین میگذشت، فعالیتهای تروریستی آنان در داخل ایران به شدت افول کرد؛ چراکه تشکیلات سازمان در نیمه دوم سال 1360 و ابتدای سال 61، سه ضربه مهلک دریافت کرده بود: لو رفتن خانه تیمی مرکزیت سازمان در داخل کشور و کشته شدن موسی خیابانی- نفر اول سازمان در داخل- در بهمن 60، ضربه به پایگاههای بخش اجتماعی سازمان با لو رفتن خانه تیمی محمد...
در تاریخ معاصر ایران، کاپیتولاسیون از جمله موارد مهم ناقض استقلال و حاکمیت ملی بوده است. این قالب به ظاهر قانونی استعمار؛ نه تنها تأمین کننده نفوذ بیگانگان بوده، بلکه از همین طریق نفوذ کارگزاران بیگانه در ساخت حاکمیت کشور هموار و زمینهساز جرائم بیشمار آنان علیه ملت مظلوم و مسلمان گردیده است. قوانین جزائی که میبایست مظهر حاکمیت دولت باشد، به صورت بازیچهای در دست عناصر خودفروخته...
به سوی بغداد آن روز، سیزدهم مهر 1357، پس از نماز صبح، سیداحمد از پدرش پرسید که چه کنیم؟ آیتالله گفت که قصد ما رفتن به سوریه است. «گفتم اگر راه ندادند؛ اگر آنها هم برخوردی مثل کویت کردند، بعد کجا؟» صلاح بر این دیده شد به کشوری بروند که ویزای ورود نخواهد؛ بدون شرط آنان را بپذیرد تا از آنجا برای رفتن به سوریه مهیا شوند. «فرانسه را پیشنهاد دادم... امام پذیرفتند. خوابیدم.» ساعت هشت صبح...
روز دهم مهر 1346 داریوش همایون بنیانگذار روزنامه آیندگان از یک مقام صهیونیست درخواست کرد این روزنامه را مورد حمایت مالی قرار دهد. وی متعهد شد در ازاء دریافت کمک مالی از اسرائیل، مطالبی علیه اعراب و به نفع اسرائیل در روزنامه درج نماید. داریوش همایون یکی از عناصر رژیم پهلوی می باشد که پس از انقلاب اسلامی نیز فعالیتهای سیاسی خود علیه حکومت جمهوری اسلامی را ادامه می دهد و در بسیاری از مباحث سلطنت طلبان...
اغلب اولین اشتباه در اعتماد کردن به آمریکا را به مصدق نسبت میدهند که برای خنثی کردن کودتای انگلیسی 28مرداد ، از سفیر ایالات متحده کمک خواست اما غافل از این بود که او خود رفیق دزد است. اما آن اشتباه، اولین سابقه خیانت آمریکا در برابر کسانی که به آنها اعتماد کرده بودند، نیست. 12 سال پیش از آن، رضاخان که برغم عمل به نسخه انگلیسیها در اخراج متخصصان آلمانی، شاهد حمله متفقین از شمال و جنوب بود...
به نقل از آیت الله ربانى شیرازى: در ایام تابستان امام گاهى میرفتند اطراف تهران و مدتى آنجا میماندند. در یکى از تابستانها روزى فرزند آقاى [آیتالله سید محمد] بهبهانى بنام جعفر نزد میزبان امام رفت و از او خواست که از حضور آقا بخواهید که وقتى به ما بدهد در تهران خدمتشان باشیم. میزبان موضوع را به اطلاع امام رساند، امام فرمودند از طرف خودشان آمده و یا از طرف پدرشان؟ در جواب گفت از طرف...
جلال آل احمد 18 شهریور 1348 در اسالم درگذشت. ساواک در پنج ماه پایانی عمرش، 13 گزارش درباره او مخابره کرده که اکنون در پرونده انفرادیاش موجود است. نیمه اردیبهشت، اداره امنیت داخلی در دستوری به ساواک تهران، با به سوابق او و «اینکه تا کنون ماهیت فعالیتهای او مشخص نگردیده و فعلا هم قویا در معرض فعالیتهای مضره میباشد»، «جمعآوری مدارک لازم و کافی علیه او را» ضروری میداند....
(مصاحبه با مرحوم آیت الله محمدی گیلانی) بسم الله الرحمن الرحیم ما با مرحوم آقای حاج میرزا علی آقای قدوسی قدس سره از حدود ۳۰ سال قبل آشنا بودیم و هر چه از نقطه آشناییمان دورتر میشدیم، محبت و صمیمت بین ما شدیدتر میشد. نقطه آشنائی ما که طلبه بودیم و ایشان هم که در مدرسه فیضیه حجره داشتند و اشتراک جلسه درسی با هم داشتیم و شدت دوستی بین ما و ایشان از آن وقتی بوده که داماد علامه طباطبائی قدس سره...
«ساواک پوپ را عضو سازمان سیا (CIA) میدانست. این گزارش نشان میدهد که پوپ در اواخر دهه سی و در دهه چهل نقش مـؤثری در تـصمیمگیریهای سیاسی آمریکا در ایران داشته است؛ از آن جمله میتوان به تشکیل گروه مترقی به ریاست حسنعلی منصور کرد که اعضای آن اهرمهای قدرت را پس از تبدیل شدن به حزب ایران نوین بـه دسـت گرفتند.» نقش آرتور اپهام پوپ (Arthur Upham...
قسمت پایانی « صدای پای دیکتاتوری محمد رضا » ادعاهای محمدرضا شاه و دولت او دیری نپایید و بازگشت به دیکتاتوری و رفع و رجوع ظاهری به اصطلاح رسیدگی به اموال غاصبانه رضا شاه به نفع دولت آغاز شد: رد لایحه سانسور مطبوعات در مجلس فروغی، نخست وزیر لایحه مطبوعات را تقدیم مجلس شورای ملی کرد اما این لایحه با مخالفت جدی نمایندگان مجلس مواجه شد. براساس این لایحه ضمن برقراری سانسور، افرادی...
قسمت سوم « استقرار محمد رضا پهلوی » بر تخت نشستن محمدرضا پهلوی با انگلیس و حمایت روسها و امریکائیها پس از خروج رضا شاه صورت گرفت ، روزنامه نیویورک تایمز در مقاله ای با عنوان «رژیم جدید در ایران»، نوشت: «به نظر میرسد که استعفای شاه یکدنده ایران و جانشینی پسرش که در اروپا تحصیل کرده است دقیقاً در زمانی اتفاق افتاد که کشور در آستانه سقوط به ورطه بینظمی و هرج و مرج...
قسمت دوم « بر آمدن محمد رضا پهلوی با استعفای رضا شاه » و بالاخره بار دیگر با انگلیس نوکر دیگری بر این سرزمین حاکم شد: تلاش آلن چارلز ترات برای پادشاهی محمدرضا پهلوی حسین فردوست در خاطراتش مورد تلاشهای آلن چارلز ترات، مأمور اطلاعاتی انگلستان که رفتار محمدرضا پهلوی را از مدتی پیش زیر نظر داشت، میگوید: «24 شهریور بود که ترات به من گفت: «با عجله همین امشب ترتیب کار را بده...
دکتر باهنر پیوندی ناگسستنی با وزارت آموزش و پرورش داشت. پیش از استعفای بازرگان، شهید رجایی سرپرستی وزارت آموزش و پرورش را بر عهده داشت. نظر به دوستی صمیمانه و همکاری طولانی، دکتر باهنر در مقام معاونت به کمک رجایی در آموزش و پرورش شتافت. در راستای بهبود وضعیت آموزش و پرورش فعالیتهایی از قبیل استخدام کادر آموزش، تأسیس دانشسراهای تربیت معلم، مدارس فنی و حرفهای، تغییر محتوا، دولتی شدن مدارس...
قسمت اول « بهانه جویی متفقین برای اشغال ایران » با وجود اعلام بیطرفی ایران در آغاز جنگ جهانی دوم (اول سپتامبر1939 مطابق با 9 شهریور 1318)، اتحاد جماهیر شوروی و انگیس با بهانه قرار دادن حضور اتباع آلمان ، در سپیده دم 25 اوت 1941 مطابق با 3 شهریور 1320 از شمال و جنوب به ایران حمله ور شدند و ایران به اشغال آنان درآمد. در این گفتار نحوه مواجهه دو قدرت مسلط آن دوره و قدرت نو ظهور امریکا با رضاشاه ، فشار بر...
سید اسدالله لاجوردی، 1314 ش. در جنوب تهران متولد شد. پدرش سید علی اکبر به هیزمفروشی اشتغال داشت. اسدالله در دومین سال تحصیلی در دبیرستان، ترک تحصیل کرد و در کنار پدر به کار مشغول شد. با این همه، درس را در منزل به صورت فراگیری علوم قدیمه ادامه داد. علاوه بر این ادبیات عرب و علوم حوزوی را در حد کفایه فراگرفت و جلسات تفسیر قرآن در منزلش تشکیل داد. اسدالله لاجوردی از شاگردان شهید بهشتی و مطهری...
اشغال ایران در شهریور ۱۳۲۰ آثار سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی گسترده ای با خود به همراه داشت که بررسی همه آنها به پژوهش و تحقیقات متعددی نیاز دارد. در این نوشتار تنها به پاره ای از آثار اجتماعی اشغال ایران توسط متفقین پرداخته می شود. سئوال اصلی این پژوهش این است که اشغال ایران چه تأثیری بر اجتماع ایرانی در سالها و دهههای بعد داشته است؟ پاسخ اجمالی نگارنده به این پرسش این است که اشغال ایران در...