پهلوی
با وجود آنکه روزنامههای دوران انقلاب همگی از تیرباران هویدا در برابر «جوخه اعدام» سخن گفته بودند؛ اما بعد از گذشت چند سال روایتهای دیگری از چگونگی مرگ نخستوزیر دوران پهلوی مطرح شد. از آن جمله ابراهیم یزدی، وزیر امور خارجه دولت موقت بود که روایتی دیگر ارائه داد. یزدی در خلال بیان خاطراتش درباره اعدام هویدا گفت: «وقتی هویدا را از پادگان جمشیدیه به مدرسه رفاه آوردند، به من گفت که...
: داوری درباره مطبوعات دوره حکومت استبدادی پهلوی(چه در دوره رضـا شـاه و چـه در حکومت محمد رضا شاه)،جز در دهه 1320 و نیمه دوم سال 1357،چندان پیچیده نیست.هرچند که اسـناد اندکی از فعالیتهای فرهنگی(مطبوعاتی)در اختیار داریم،اما آنچه که موجود است بیشتر مـتوجه نشریان مشهور و بویژه نـشریاتی اسـت که در مرکز چاپ و نشر مییافته است. ازاینرو نشان دادن مناسبات درونی برخی...
درآمد: دهم فروردین ماه هر سال یادآور سالروز وفات آیت الله العظمی سید محمد حسین بروجردی در سال 1340 ش است . به همین مناسبت مقاله زیر که درباره مبارزات فرهنگی این مرجع عام شیعه با حکومت پهلوی است ،باز نشر می گردد ........... شهر قم با ورود آیتالله بروجردی و نضج گرفتن ریاست دینی ایشان بر حوزه علمیه جایگاه ویژهای یافت و ضرروت ایجاد تحولات عمده فرهنگی و علمی در آن بهطور خاصی احساس شد. با...
چراغ سبز کاخ سبز به ارتش با شکلگیری و بسط ارتش نوین در ایران در دوره پهلوی اول این انتظار وجود داشت که نظامیان همچون بسیاری دیگر از کشورهای جهان به وظیفه اصلی خود، که حراست از مرزهای کشور در برابر تهدیدات خارجی است، بپردازند و از دخالت در امور سیاسی و اقتصادی پرهیز کنند، اما در این دوره رویهای دیگر در پیش گرفته شد و نهاد ارتش همچون بسیاری دیگر از نهادهای عصر پهلوی اول از کارویژه اصلی خود...
در این بخش ده سـند کـوتاه را مـیخوانید که عمدتا فرمانهای «دفتر مخصوص شاهنشاهی»در مورد لقبهای محمد رضا پهلوی است.دوره زمانی این فـرمانها به دهه 54-1344 باز میگردد و شروع آن زمانی است که در24 شهریور 1344 دو مجلس شورای مـلی و سنا در نشست مشترکی لقـب «آریـامهر» را برای خطاب قرار دادن محمد رضا پهلوی تصویب کردند.گفته میشود واضح این واژه محمد صادق کیا بوده است؛ همان کسی که برای احیای زبان...
آخرین برگی که ساواک بر پرونده نصرتالله معینیان رئیس دفتر مخصوص شاه افزوده، پیام تبریک او به شاه در آبان 1357 و پاسخ شاه به اوست. معینیان در این نامه، قاطعانه نسبت به دوام حکومت شاه اظهار امیدواری کرده است. سند زیر را بخوانید.
در 19 شهریور 1354 روزنـامه کـیهان در خـبری با عنوان«شاهنامه مجسمههای تهران تهیه شد» اعلام کرد که تا سال مزبور در تهران 84 پیـکره و مجسمه وجود داشته است.این آمار را اداره کل زیباسازی شهردای تهران تهیه کرده بـود.از 84 پیکره و مجسمه شناسایی شـده،18 پیـکره از محمد رضا شاه پهلوی؛12 پیکره از رضا شاه پهلوی؛یک پیکره از رضا،فرزند محمد رضا پهلوی ساختهشده بود.این خبر از...
انقلاب اکتبر 1917 روسیه و شکست قوای عثمانی در بینالنهرین و فتح سرزمینهای عثمانی به دست نیروهای انگلیس در سال 1918 عملاً ایران را (که در آن زمان غربیها پرشیا مینامیدند) از شرق و جنوب و غرب در محاصره انگلیس انداخت. قوای انگلیس با استفاده از تفوق خود در منطقه، از شرق و غرب به ایران تاختند. حمله اصلی در آوریل 1918 رخ داد، که طی آن کل ایران، به استثنای استان آذربایجان، به اشغال نیروهای انگلیس...
روز 29 بهمن 1356 از جمله روزهای ماندگار در تاریخ تحولات انقلاب اسلامی ایران به شمار میرود. در این روز مردم به پاخاسته تبریز در اربعین شهدای 19 دی قم علاوه بر حضور در مساجد و تکایا و برگزاری آئین های چهلمین روز شهادت شهدا ، به صورت راهپیماییهای بزرگ به خیابانها نیز آمدند و با نثار خون خود ، راه شهدای قم و راه انقلاب اسلامی را تداوم بخشیدند. مردم تبریز پیش از ظهر این روز در مقابل مسجد میرزا یوسف...
روز 23 بهمن سال 57 (یک روز بعد از پیروزی انقلاب) با ورود نمایندگانی از کمیته استقبال امام خمینی، جوانان حصاربوعلی به اتفاق جوانان نیاوران دست در دست یکدیگر با نظارت آیتالله حاج سید محمدتقی حکیم، امام جماعت مسجد حصار بوعلی نیاوران نسبت به تحویل مجموعه کاخهای نیاوران و صاحبقرانیه از شخص سرهنگ غلامرضا یوسفینژاد، افسر ارشد حاضر در هیأت نگهبان کاخ اقدام کرده و سپس تمام افسران، درجهداران و سربازان...
: تاریخ مطبوعات ایران در تناسب با تاریخ سیاسی و سپس تاریخ فرهنگی کشور،قابل ارزیابی اسـت.چه بسا این تناسب در دوره پهلوی روشنتر از دیگر ادوار باشد؛چرا که فراز و فرود امـور سیاسی،چه دوره رضا شـاه و چـه در زمان سلطنت پسرش،و متعاقب آن دگرگونیهای فرهنگی،به نحوی چشمگیر بود که نخستین امواج آن به صفحات جراید میرسید و سپس دیگر صحنههای جامعه را در برمیگرفت.وابستگی...
کنکاش در آنچه پس از فروپاشی سلطنت پهلوی برای ملت ایـران باقی ماند، نیـازمند بررسیـهای وسیـع در تمام زمیـنههای علمی است. در ایـن مجال کوتاه سعی میگردد تنها به بخشی از آنچه بر اقتصاد کشور در صنعت نفت در آن پنجاه و چند سال و اندی گذشت، پرداخته شود. پیـش زمیـنه قراردادهای نفتی دوره پهلوی زمانی که رضاخان به حکومت رسیـد از واگذاری قرارداد امتیـازی مخصوص و انحصاری...
سرّی تظاهرات ضد ملی تعدادی از پرسنل یگان هوانیروز در اصفهان ساعت 14 روز 15/11/57 حدود سیصد نفر از پرسنل یگان فوقالذکر در شهر اصفهان با لباس فرم مقابل مسجد سیّد شهر مزبور اقدام به تظاهرات ضد دولتی نموده و همبستگی خود را با آیت الله خمینی اعلام داشتهاند. ضمناً حدود ساعت 18 همان روز تعدادی حدود پنجهزار نفر در فلکه احمدآباد اجتماع که بین آنان قریب پانصد نفر از پرسنل واحد مذکور با لباس نظامی نیز...
تکیه دولت سرآغاز یک اتفاق مهم نمایشی در ایران علیرضا قاسمخان از برگزیدگان پنجمین دوره جایزه پژوهشی تهران است که به خاطر تالیف کتاب «تکیه دولت، از بودن تا نبودن» موفق به کسب لوح و تندیس جایزه تهران شد. او در این کتاب کوشیده است زیست فرهنگی این مکان را معرفی کند. با علیرضا قاسمخان، درباره کتاب «تکیه دولت» گفتوگو کردهایم. مکان تکیه دولت در تهران فعلی کجا بوده است؟ شما در...
شرکت ملی نفت ایران 24/9/1357 بسمه تعالی روزی که ما اعتصاب خود را اعلام کردیم سالهای سال بود که دشمنان ملت ایران کار خویش را آغاز کرده بودند و یغماگران منابع مادی و معنوی، همه چیز را به یغما برده و یا در معرض تهاجمی غیر بشری قرار داده بودند. مدت زمان بلندی بوده که کشتیها و کشتیها و کشتیهای دشمن برای بردن نفت، این ثروت خدادادی ملت ایران که به حق میتوانست پایه صنعتی و کشاورزی یک اقتصاد سالم، ملی و قوی را...
به نظر میرسد مفهوم «مشروعیت» را بتوان مهمترین مسئله در نوع کنش مردم و حکمرانان با یکدیگر در نظر گرفت. به زبانی دیگر، آنچه میان مردم و دولت و حکمرانان روی میدهد بر اساس مشروعیت قابل تعریفی است که میان آنها حکمفرمایی میکند. بر این اساس باید گفت که مشروعیت حداقل از دو منظر قابل بررسی است؛ بخشی از آن به نوع تطابق ارزشها میان حکومتکنندگان و حکومتشوندگان مربوط میشود و بخشی...
روز 23 اسفند 1328 محمد ساعد مراغه ای نخست وزیر ایران با انتشار اعلامیه ای که در رسانه های همگانی بازتاب یافت، شناسایی دوفاکتوی اسرائیل را اعلام کرد. برای بررسی تاریخچه این تصمیم کمی به عقب باز میگردیم. در سال 1314ش/1935م در زمان اوج بحران فلسطین و قیام بزرگ اسلامی مردم آن سامان به رهبری شیخعزالدین قسام که آن سرزمین تحت حاکمیت اشغالگران انگلیسی قرار داشت، کنسولگری ایران در فلسطین تأسیس...
روابط سیاسی، نظامی و تجاری ایران و عمان با قدمت چندین سده، در اواخر حکومت قاجاریه به انحطاط کامل رسید. این رکود و فترت تا سال 1349ش، ادامه یافت. ضعف دولتهای مرکزی ایران و ناتوانی در حاکمیت بر منطقه خلیجفارس و دریای عمان؛ 1 نفوذ و تسلط همهجانبه استعمار بریتانیا بر سرزمین عمان؛ و انزوای کامل آن از مسائل بینالمللی، از مهمترین دلایل تداوم این وضعیت در روابط دو کشور بود که سیاست درهای بسته...
